Polska pomoc

Polska pomoc dla państw Partnerstwa Wschodniego

Czym jest Partnerstwo Wschodnie?

W 2009 r., a więc dekadę temu, z inicjatywy Polski i Szwecji Unia Europejska  powstało Partnerstwo Wschodnie (PW). Obejmuje ono sześć państw Europy Wschodniej i Kaukazu Południowego: Armenię, Azerbejdżan, Białoruś, Gruzję, Mołdawię i Ukrainę. Celem PW jest wzmocnienie państw należących do tego programu poprzez współpracę polityczną i gospodarczą oraz pogłębienie kontaktów międzyludzkich. Leży to w interesie członków UE, którym zależy na stabilności i dobrobycie państw sąsiednich. Dzięki Partnerstwu Gruzja, Ukraina i Mołdawia podpisały z UE umowy stowarzyszeniowe, a pozostałe trzy kraje znacząco rozszerzyły współpracę. Za sprawą PW zainaugurowanych zostało też wiele reform, które w przyszłości pozwolą mieszkańcom państw szóstki lepiej i bezpieczniej żyć.

Polska pomoc dla krajów Partnerstwa Wschodniego

Jednym z wymiarów realizacji inicjatywy Partnerstwa Wschodniego jest nawiązanie współpracy rozwojowej z państwami PW. Współpraca ta stanowi część polityki zagranicznej RP i jest wykorzystywana jako jedno z jej istotnych narzędzi. Wszystkie państwa PW były objęte zarówno wieloletnim programem współpracy rozwojowej na lata 2012–2015, jak i obecnie obowiązującym (do 2020 r.). W latach 2009–2017 na pomoc rozwojową Polska przeznaczyła dla państw Partnerstwa niemal 424,5 mln euro, z czego najwięcej dla naszych sąsiadów: Ukrainy – ponad 191 mln euro oraz Białorusi – niemal 175 mln euro.

Komu pomagamy?

Pomoc trafiła przede wszystkim do instytucji ochrony zdrowia, małych i średnich przedsiębiorców oraz organizacji pozarządowych wspierających m.in. osoby niepełnosprawne. Dzięki niej w państwach Partnerstwa rozwija się dziennikarstwo obywatelskie, a wielu wolontariuszy pomagających na co dzień innym zostało przeszkolonych w Polsce. Za sprawą Polskiej pomocy współpracują również służby ratownicze z Polski i państw szóstki, wdrożono systemy wspólnej walki z zagrożeniami takimi jak klęski żywiołowe w obszarach przygranicznych. We współpracy z polskimi ratownikami górskimi tworzone i modernizowane jest ratownictwo w Gruzji i na Ukrainie – krajach, dokąd na wakacje jeździ wielu Polaków. Obok pomocy rozwojowej Polska udzielała też wsparcia humanitarnego państwom PW, choćby pomagając osobom poszkodowanym w wyniku wojny w Donbasie. Dzięki działaniom pomocowym wzmacniane są także kontakty dwu- i wielostronne samorządów. I zazwyczaj wszyscy, do których pomoc trafia, stają się promotorami Polski.

Dlaczego w ogóle pomagamy państwom Partnerstwa Wschodniego?

Wszystkie państwa Partnerstwa Wschodniego mają znacząco niższe PKB  per capita niż Polska. W wielu, jak na Ukrainie, toczy się wojna lub ich mieszkańcy zmagają się z tak zwanymi zamrożonymi konfliktami, jak w Mołdawii, Gruzji czy Armenii, co blokuje ich rozwój gospodarczy. Pomagamy zatem ludziom żyjącym w trudniejszych warunkach, zmagającym się z bardzo poważnymi wyzwaniami.

Pomoc oczywiście nie jest bezwarunkowa. Zanim pieniądze zostaną przekazane, wniosek jest poddawany szczegółowej ocenie – złe projekty nie mają szans na finansowanie. Sposób ich realizacji i efekty są również oceniane przez MSZ RP. Co więcej, jeśli projekt nie zostanie zrealizowany z winy organizacji realizującej projekt, musi ona zwrócić powierzone jej środki. Z dużym prawdopodobieństwem nie otrzyma też podobnego wsparcia w przyszłości. Daje to gwarancję, że pieniądze będą dobrze wykorzystane.

Dla wielu organizacji, przede wszystkim trzeciego sektora, pieniądze otrzymane z Polski mają wymiar nie tylko finansowy. Pokazują, że ktoś je wspiera i pomaga w dalszych działaniach na rzecz swoich społeczności. Przekazane dotychczas środki w znakomitej większości stanowiły też fundament dla rozwoju inicjatyw własnych, a zaangażowani w nie ludzie nauczyli się, jak do współpracy zachęcać lokalne środowiska w swoich miejscowościach, regionach czy państwach. Tym samym dostali przysłowiową wędkę (a przy okazji – by pociągnąć dalej tę metaforę – nauczyli się zarybiania stawów i rzek), a teraz mogą samodzielnie z niej korzystać. Pomoc realizowana jest też za pośrednictwem polskich organizacji. Plusem jest możliwość zdobywania przez nie nowych doświadczeń i kontaktów.

Tym samym wsparcie udzielane państwom PW jest korzystne dla Polski. Lepiej jest graniczyć z państwami stabilnymi, które przestrzegają tych samych zasad funkcjonowania. Nie tylko wzmacnia to nasze bezpieczeństwo, ale też daje możliwość zwiększania kontaktów handlowych. Pozwala również lepiej się wzajemnie rozumieć. Pomaganie to też budowanie własnej marki. Obdarowani bez wątpienia wiele dowiedzieli się o Polsce niejako przy okazji. Nasz kraj kojarzy się im też z ludźmi życzliwymi i wrażliwymi na potrzeby innych. Jednym słowem, działania pomocowe są korzystne dla wszystkich. 

Autor: Anna Dyner, Główny Analityk, Polski Instytut Spraw Międzynarodowych

 

***

 

Więcej o działaniach Polskiej pomocy w państwach Partnerstwa Wschodniego w broszurze:

 

w górę

Tagi