Polska pomoc

Mjanma

 

Mjanma została włączona do listy krajów priorytetowych polskiej współpracy rozwojowej w 2016 r. Polskie działania pomocowe w tym kraju będą się koncentrować na wspieraniu dwóch obszarów tematycznych: kapitału ludzkiego oraz przedsiębiorczości i sektora prywatnego.

W ramach priorytetu kapitał ludzki, współpraca rozwojowa na rzecz Mjanmy służy realizacji następujących celów: „poprawa jakości opieki zdrowotnej matek i dzieci oraz poprawa dostępu do wysokiej jakości edukacji na wszystkich poziomach kształcenia” oraz „wsparcie integracji społecznej osób z grup zagrożonych wykluczeniem”. Kluczowe dla tego obszaru tematycznego będzie osiągnięcie następujących rezultatów:

  • zwiększenie dostępu do lepszej jakości opieki zdrowotnej matek i dzieci;
  • poprawa warunków i jakości nauczania na wszystkich poziomach kształcenia;
  • zwiększony dostęp do usług społecznych osób z grup zagrożonych wykluczeniem.

Mjanma ma najniższy wskaźnik rozwoju społecznego w regionie. W rankingu HDI (Human Development Index 2014) prowadzonym przez UNDP, który corocznie monitoruje społeczno-gospodarczy rozwój państw świata, kraj ten zajmuje 148. pozycję (na 188 możliwych) z wynikiem równym 0,536, podczas gdy średnio dla obszaru Azji Wschodniej i Pacyfiku wynosił on 0,710 (źródło). W 2015 r. PKB w przeliczeniu na jednego mieszkańca liczony według parytetu siły nabywczej wynosił 5 469 USD, podczas gdy średnia dla ASEAN-5 (Indonezja, Filipiny, Malezja, Singapur i Tajlandia) przekraczała 11 000 USD (źródło). Pod względem DNB w przeliczeniu na jednego mieszkańca, który w 2014 r. wynosił 1 270 USD, Mjanma znalazła się na 178. miejscu i drugim od końca w grupie państw ASEAN-10 (źródło). Udział ludności żyjącej w ubóstwie w stosunku do ogółu społeczeństwa w 2014 r. wyniósł 26%, przy czym był dwukrotnie wyższy na terenach wiejskich niż w miastach (źródło).

W grupie państw należących do ASEAN Mjanma ma najkrótszą oczekiwaną długość życia i drugi najwyższy współczynnik śmiertelności niemowląt i dzieci do lat 5 (źródło). Pomimo znacznych postępów poczynionych w wielu obszarach objętych Milenijnymi Celami Rozwoju (w okresie od 1990 r. do 2010 r. zdołano zmniejszyć liczbę zgonów dzieci poniżej piątego roku życia ze 100 do 52 na 1 000 żywych urodzeń), śmiertelność niemowląt i śmiertelność okołoporodowa kobiet wciąż są bardzo wysokie. Jedynie 71% porodów odbieranych jest przez personel położniczy (źródło).

Zgodnie z obowiązującą w Mjanmie konstytucją każde dziecko ma zagwarantowany dostęp do obowiązkowej edukacji na poziomie podstawowym. Ma to pozytywne przełożenie na powszechność nauczania: w 2014 r. współczynnik skolaryzacji netto wśród uczniów szkół podstawowych wynosił 94,53% (źródło). Problemem sektora jest natomiast niska jakość szkolnictwa, niewielkie nakłady inwestycyjne na edukację, a także duże nierówności w dostępie do edukacji pomiędzy regionami. Zgodnie z danymi z 2000 r. szanse na ukończenie edukacji podstawowej miało 90% dzieci miejskich i jedynie 72% dzieci z obszarów wiejskich (źródło).

Dla poprawy sytuacji społecznej w Mjanmie niezbędne jest zwiększenie nakładów publicznych w sektorach zdrowia i edukacji. W ostatnich latach birmański rząd podjął w tej kwestii zdecydowane działania, dążąc do zwiększenia zaangażowania środków publicznych na rzecz tych dwóch polityk publicznych. Realizowany jest między innymi przegląd stanu edukacji (Comprehensive Education Sector Review), który posłuży wypracowaniu programu reform. Zgodnie z najbardziej aktualnymi danymi dostępnymi za okres 2005-2014 wysokość nakładów na edukację wynosiła w Mjanmie jedynie 0,8% PKB i była najniższa w regionie (źródło). Bardzo niski jest również poziom inwestycji publicznych w sektorze zdrowia. W 2014 r. poziom wydatków publicznych w obszarze ochrony zdrowia wynosił 1,8% PKB, sytuując Mjanmę na ostatnim miejscu w grupie ASEAN-10 pod względem wysokości udziału wydatków na zdrowie w relacji do PKB (średnio w grupie ASEAN-10 państwa przeznaczały na ochronę zdrowia nieco ponad 4% PKB) (źródło).

W ramach realizacji priorytetu tematycznego przedsiębiorczość i sektor prywatny oraz celów „wzmocnienia lokalnego sektora prywatnego oraz rozwoju przedsiębiorczości” istotne jest osiągnięcie następujących rezultatów:

  • zwiększona przedsiębiorczość, szczególnie wśród młodzieży i kobiet oraz nowe miejsca pracy utworzone na obszarach wiejskich;
  • zwiększony dostęp do wysokiej jakości kształcenia technicznego i szkolenia zawodowego;
  • zwiększona konkurencyjność, wydajność i innowacyjność grup producenckich, kooperatyw oraz spółdzielni pracy, zwłaszcza w sektorze rolno-spożywczym.

Gospodarka Mjanmy opiera się na sektorze rolnictwa. Według oficjalnych szacunków z 2010 r. udział rolnictwa w PKB Mjanmy wynosił prawie 37%, przemysłu – 26%, a usług – 37%. W rolnictwie zatrudnionych było 52% aktywnej zawodowo populacji, w usługach – 36%, natomiast w przemyśle jedynie 12% (źródło).

W wymiarze społeczno-ekonomicznym do wyzwań rozwojowych Mjanmy należy zaliczyć w szczególności niską produktywność pracy. W większości krajów regionu produktywność pracy w rolnictwie jest znacznie wyższa niż w Mjanmie; w sektorze usług Mjanma ma najniższą produktywność pracy wśród krajów Azji Wschodniej, a w przemyśle – drugą od końca, tuż przed Kambodżą (źródło).

Dla podniesienia konkurencyjności gospodarczej Mjanmy, również w sektorze rolnictwa, niezbędne jest inwestowanie w rozwój kwalifikacji zawodowych i praktycznych umiejętności osób wchodzących na rynek pracy. Wyszkolenie siły roboczej i jej przekierowanie w stronę drobnego przemysłu przyczyni się z kolei do wzmocnienia pozostałych sektorów gospodarki (przemysłu i usług).

Cele polskiej współpracy rozwojowej na rzecz Mjanmy są spójne z diagnozą postawioną w raporcie World Bank Group Myanmar: Empowering People for Inclusive Growth. Zgodnie rekomendacjami zawartymi w tym dokumencie działania wspierające rozwój tego kraju powinny służyć aktywizacji terenów rolniczych oraz poprawie jakości życia na terenach wiejskich, rozwojowi kapitału ludzkiego i właściwych demokratycznych instytucji społecznych, a także sprzyjać powstawaniu dynamicznego sektora prywatnego i tworzeniu miejsc pracy.

powrót

Czytaj więcej o polskiej pomocy dla Mjanmy:

powrót

w górę

Tagi